İdari yargı temyiz ve ilk derece başvurularında harç hesaplanır.
Danıştay Nedir ve Görevleri
Danıştay, idari yargının en üst mahkemesi ve Anayasa'da düzenlenen yüksek mahkemelerden biridir. 2575 sayılı Danıştay Kanunu, Danıştay'ın kuruluş, görev ve yetkilerini düzenler.
Danıştay'ın görevleri: Bölge İdare Mahkemesi kararlarına karşı temyiz mercii olarak inceleme yapma, belirli düzenleyici işlemlere karşı ilk derece mahkemesi olarak yargılama yapma ve Başbakanlık/Cumhurbaşkanlığına danışmanlık (idari görev).
Danıştay'a başvurularda ödenecek harçlar, başvuru türüne (temyiz veya ilk derece dava) ve davanın niteliğine (iptal veya tam yargı) göre değişir.
Danıştay Temyiz Harcı
Bölge İdare Mahkemesi kararlarına karşı Danıştay'a temyiz başvurusunda başvuru harcı ve peşin harç ödenir.
Temyiz süresi, Bölge İdare Mahkemesi kararının tebliğinden itibaren 30 gündür. İdari yargıda temyiz süresi adli yargıdan farklı olarak daha uzundur.
Temyiz harcının süresinde ödenmemesi halinde temyiz başvurusu reddedilir. Harç tutarının doğru hesaplanması ve zamanında yatırılması gerekir.
Danıştay İlk Derece Davaları
Bakanlar Kurulu (artık Cumhurbaşkanlığı) kararnameleri, Cumhurbaşkanlığı düzenleyici işlemleri ve genel düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davalarında Danıştay ilk derece mahkemesi olarak görev yapar.
İlk derece davalarında da iptal davası için maktu harç, tam yargı davası için nispi harç uygulanır. Harç hesaplaması [idare mahkemesi harçlarıyla](/hesaplamalar/idari-mahkeme-harc) aynı esaslara tabidir.
Danıştay'ın ilk derece kararlarına karşı kanun yolu İdari Dava Daireleri Kurulu'dur.
Danıştay Temyiz Sonuçları
Danıştay temyiz incelemesinde Bölge İdare Mahkemesi kararını onayabilir, bozabilir veya düzelterek onaylayabilir. Bozma kararı halinde dosya ilgili mahkemeye geri gönderilir.
İdari yargıda Danıştay bozma kararına uyulması veya direnilmesi seçeneği vardır. Direnme kararı halinde dosya İdari Dava Daireleri Kurulu tarafından incelenir.
Onama kararı halinde karar kesinleşir ve icraya konulabilir. Bozma/direnme süreçleri dava süresini önemli ölçüde uzatabilir.
Harç Hesaplama ve Pratik Bilgiler
Danıştay'a temyiz harcı: Başvuru harcı (maktu) + peşin harç (nispi harç gerektiren davalarda). İptal davası temyizinde yalnızca maktu başvuru harcı ödenir.
Danıştay ilk derece dava harcı: İptal davaları için maktu harç, tam yargı davaları için nispi harç hesaplanır. Peşin harç + başvurma harcı dava açılışında ödenir.
Harç muafiyetleri idare mahkemesindeki muafiyetlerle aynıdır. Adli yardım kararı alan taraflar Danıştay'da da harçtan muaftır. Fazla ödenen harçlar 5 yıl içinde iade edilir.
İdari Yargıda Dava Açma Süreleri ve Usulü
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (İYUK) 7. maddesi genel dava açma süresini düzenler: İdari işlemlerde 60 gün, idari sözleşmelerde 60 gün. Bu süre, yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren işlemeye başlar.
Özel süreler: Vergi davalarında (İYUK md.7) tarhiyat veya tahakkukun bildiriminden itibaren 30 gün. Bazı kamu ihale uyuşmazlıklarında 10 gün. İmar uyuşmazlıklarında ilgili kanundaki özel süreler geçerlidir. Bu süreleri karıştırmak dava hakkını kaybettirir.
İdari yargıda itiraz yolu zorunlu olduğunda: Üst makama itiraz (idari itiraz yolu) tüketilmeden dava açılamaz. İtiraz süresi 60 gündür; ret veya cevapsız kalma (55 gün) halinde dava açma süresi başlar. Bu prosedür dava açma süresini uzatabileceği gibi kaçırılırsa kesinleşmeye yol açar.
Yürütmenin Durdurulması (YD) Talebi ve Harcı
İdare mahkemelerinde açılan davalarda, idari işlemin hukuka aykırılığı ve uygulanması halinde telafi edilmez zarar tehlikesi var ise yürütmenin durdurulması (YD) talep edilebilir (İYUK md.27). YD kararı, işlemin uygulanmasını geçici olarak durdurur.
YD talebi dava dilekçesinde veya ayrı dilekçeyle yapılabilir. Mahkeme YD talebini öncelikle inceler ve 7 gün içinde karar verir. İdare YD kararına karşı itiraz edebilir; itiraz üst mahkemede 7 gün içinde sonuçlandırılır.
YD kararı için ek harç ödenmez; dava harcı kapsamındadır. Ancak mahkeme teminat isteyebilir. Teminat miktarı hakime takdir yetkisine bırakılmıştır. Yanlış hesaplanan veya eksik yatırılan harç YD kararını etkilemez, ancak esastan incelemeyi duraksatabilir.
Vergi Davalarında Danıştay: Özel Tarife ve Temyiz
Vergi mahkemelerinden Bölge İdare Mahkemesi'ne ve oradan Danıştay'a temyiz sürecinde HK'nin (3) Sayılı Tarifesi uygulanır. Bu tarife, adli yargı tarifesine kıyasla bazı farklılıklar içerir. Vergi tarhiyatı değeri üzerinden nispi harç hesaplanır.
Vergi davası temyizinde stopaj/tarh farkı: Tarhiyatların iptali davalarında talep değeri, vergi/ceza anapara toplamıdır. Gecikme faizi talep değerine dahil edilmez. Bu ayrım harç matrahını doğrudan etkiler.
Danıştay vergi dava daireleri (3., 4., 7., 9., 10. ve 11. Daireler) farklı vergi türlerine göre uzmanlaşmıştır. Vergi uyuşmazlığının niteliğine göre hangi dairenin yetkili olduğu başlangıçta belirlenmelidir; yanlış daire tevzii sonucu gecikmelere yol açabilir.
Danıştay Harcı Nasıl Hesaplanır?
- Başvuru türü belirlenir: ilk derece mi, temyiz mi?
- Dava türü seçilir: iptal davası (maktu) veya tam yargı (nispi).
- Dava değeri girilir; nispi harç oranı otomatik uygulanır.
- Peşin harç (başvuruda ödenen kısım) hesaplanır.
- Karar harcı (karardan sonra ödenecek bakiye) belirlenir.
- Başvurma + nispi + karar harcı toplamıyla toplam Danıştay maliyeti oluşturulur.
Yasal Dayanak: 492 sayılı Harçlar Kanunu / 2575 sayılı Danıştay Kanunu
Sık Sorulan Sorular
Danıştay harcı nasıl hesaplanır 2026?
Danıştay'a ilk derece veya temyiz başvurularında 492 s. Harçlar Kanunu'nun idari yargı tarifesi uygulanır. İptal davalarında maktu, tam yargı davalarında nispi harç alınır.
Danıştay temyiz süresi kaç gündür?
Bölge İdare Mahkemesi kararlarına karşı Danıştay'da temyiz yoluna başvuru için tebliğden itibaren 30 gün süre vardır. Süre, kararın taraflara usulüne uygun tebliğiyle başlar.
150.000 TL tam yargı davasında Danıştay harcı ne kadar?
150.000 TL tam yargı davası için nispi harç yaklaşık %6,83 oranıyla hesaplanır: ~10.245 TL toplam harç. Başvuruda peşin kısmı (~2.561 TL) ödenir, kalanı karar aşamasında tamamlanır.
Danıştay ilk derece mahkemesi olarak ne zaman görev yapar?
Danıştay, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ve yönetmelik gibi üst norm düzenleyici işlemlere karşı açılan davalarda ilk derece mahkemesi sıfatıyla görev yapar. Bu davalarda başvuru doğrudan Danıştay'a yapılır.
Danıştay itiraz yolu ile temyiz yolu farkı nedir?
Temyiz, Bölge İdare Mahkemesi kararlarına karşı Danıştay'a başvurudur. İtiraz ise idare mahkemesi kararlarına karşı Bölge İdare Mahkemesi'ne başvurudur. Her ikisinde ayrı harç tarifeleri uygulanır.
Danıştay'da yürütmeyi durdurma harcı alınır mı?
Yürütmeyi durdurma talebi asıl davayla birlikte yapılıyorsa genellikle ayrıca harç alınmaz. Ancak bağımsız talep niteliğinde veya ayrı dilekçeyle yapılan başvurularda maktu harç istenebilir.
İdari yargı harç muafiyeti kimlere tanınır?
Kamu kurumları bazı hallerde muaftır. Vekâletsiz dava açan bireyler, adli yardım kapsamındakiler ve belirli sosyal güvenlik anlaşmazlıkları (SGK davaları gibi) harçtan muaf tutulabilir.
Danıştay harcı hangi kanuna dayanır?
492 sayılı Harçlar Kanunu (1) sayılı Tarifenin idari yargı bölümü ve 2575 sayılı Danıştay Kanunu esas alınır. Tarife yılda bir Resmî Gazete'de yayımlanan kararnamelerle güncellenir.
Örnek 1: Danıştay Temyiz Başvurusu
Bölge İdare Mahkemesi kararına karşı Danıştay temyiz:
| Dava Türü | Tam yargı / İptal |
| Temyiz Başvuru Harcı | Güncel maktu tutar |
| Temyiz Peşin Harcı | Nispi oran × dava değeri (tam yargı) |
Sonuç: Danıştay temyiz başvurusunda başvuru harcı zorunludur. Nispi harç yalnızca değeri belirlenebilen davalarda uygulanır.
Örnek 2: Danıştay İlk Derece — Yönetmelik İptali
Cumhurbaşkanlığı yönetmeliğine karşı Danıştay'da iptal davası:
| Dava Türü | İptal davası (düzenleyici işlem) |
| Harç Türü | Maktu harç |
| Başvurma Harcı | Güncel maktu tutar |
| Karar Harcı | Güncel maktu tutar |
Sonuç: Düzenleyici işlemlere karşı Danıştay'da ilk derece iptal davası maktu harçla açılır.
30 Günlük Temyiz Süresine Dikkat
İdari yargıda Danıştay'a temyiz süresi 30 gündür. Adli yargıdaki 2 haftalık süreden farklıdır.
Her Dava İçin Temyiz Yolu Açık Değildir
Belirli değer ve tür sınırlarının altındaki davalarda Danıştay'a temyiz başvurusu yapılamaz.
Direnme Süreci Uzar
Alt mahkeme Danıştay bozmasına direnirse dosya İdari Dava Daireleri Kurulu'na gider. Bu süreç ek zaman ve masraf gerektirir.
Yürütmenin Durdurulması Temyizde de İstenebilir
Danıştay nezdinde temyiz aşamasında da yürütmenin durdurulması talep edilebilir.
İlgili Hukuki Terimler
- Danıştay
- İdari yargının en üst mahkemesi ve Anayasa'da düzenlenen yüksek mahkemedir.
- Bölge İdare Mahkemesi
- İdari yargıda istinaf incelemesi yapan ikinci derece mahkemedir.
- İdari Dava Daireleri Kurulu
- Danıştay'ın ilk derece kararlarına karşı kanun yolu mercii ve direnme kararlarını inceleyen kuruldur.
- Düzenleyici İşlem
- Genel ve soyut nitelikte, kişi olmayan idari işlemlerdir (yönetmelik, tebliğ vb.).
- Direnme Kararı
- Alt mahkemenin Danıştay bozma kararına uymayarak önceki kararında ısrar etmesidir.
İlgili Hesaplama Araçları
Yasal Kaynaklar
- 492 sayılı Harçlar Kanunu
- 2575 sayılı Danıştay Kanunu